Biomasa to...

 

Biomasa to najstarsze źródło ciepła używane przez człowieka.  Przez wiele lat zapomniane i niedoceniane obecnie przechodzi renesans.

Użytkowanie biomasy  w celach energetycznych rozpoczęło się ponad milion lat temu gdy pierwszy człowiek rozpalił ogień. Suche części roślin stanowiły podstawowe źródło ciepła i używane były do ogrzewania praktycznie do  połowy XVIII wieku kiedy to powoli zaczęły być wypierane przez węgiel kamienny.

W trakcie postępu technologicznego odeszliśmy od odnawialnych źródeł energii. Cechy węgla, ropy naftowej,  i gazu ziemnego spowodowały niemal całkowite zaniechanie używania biomasy. Ponowne zainteresowanie biomasą nastąpiło w związku z kryzysem energetycznym lat 70 ubiegłego wieku. Wtedy po raz pierwszy zorientowano się ,że źródła surowców kopalnych są ograniczone i kiedyś ulegną wyczerpaniu a nie występują równomiernie na świecie i uzależniają przy tym od krajów je posiadających. Po pewnym czasie zorientowano się też,  że zużywanie zasobów ziemi nie jest bezkarne i niesie za sobą przykre konsekwencje. Zaczęto zwracać uwagę na aspekty środowiska związane z jego dewastacją podczas ich wydobycia jak również uwalnianiem zakumulowanego w kopalinach węgla. Zwrócono uwagę na efekt cieplarniany spowodowany nadmierną emisją CO2. Powstały pierwsze akty prawne chroniące nasze  środowisko. Wróciliśmy do biomasy.

Według dyrektywy 2001/77/WE termin „biomasa” oznacza podatne na rozkład biologiczny frakcje produktów, odpady i pozostałości z przemysłu rolnego (łącznie z substancjami roślinnymi i zwierzęcymi), leśnictwa i związanych z nim gałęzi gospodarki, jak również podatne na rozkład biologiczny frakcje odpadów przemysłowych i miejskich.

Biomasą nazywamy więc ogół materii organicznej, z której można uzyskać energię; upraszczając biomasa jest w prostej linii magazynem energii słonecznej, która poprzez proces fotosyntezy związany z promieniowaniem słonecznym przyrasta wykorzystując znajdujący się w powietrzu CO2.Idąc dalej można powiedzieć, że ze wszystkich odnawialnych źródeł energii takich jak energia wodna, wiatrowa czy fotowoltaika tylko biomasa  przyjmuje postać materialną. Z krążącego w powietrzu dwutlenku węgla powstaje fizyczny materiał , który po przetworzeniu możemy wziąć do ręki.

Najważniejszymi składnikami biomasy są węglowodany, skrobia, celuloza i lignina. Do  biomasy stałej zaliczamy drewno kawałkowe, siano, słomę, zrębki drzewne oraz roślin energetycznych. Wysoko przetworzoną formą biomasy są brykiety i pellety.

Pozyskanie energii chemicznej związanej w biomasie możliwe  jest w procesie:

  • Termicznym polegającym na spalaniu kiedy to energia wiązań chemicznych zamieniana jest na energię ciepln.
  • Biochemicznym, który polega na przetworzeniu części biomasy w procesach fermentacji w  biogaz będący dalej źródłem energii.

Według pobieżnych szacunków potencjał energii zawartej w biomasie może pokryć ponad 20 %  jej zapotrzebowania w naszym kraju. Dyrektywy wprowadzone poprzez unię europejską umożliwiają wykorzystanie energii zarówno z wiatru, wody,  słońca  jak i biomasy.

Polska niestety nie należy do krajów słonecznych, wiatr również nie wieje u nas regularnie a  zasoby wody mamy na bardzo przeciętnym poziomie dlatego też optymalnym źródłem energii odnawialnej w Polsce jest biomasa. W porównaniu z energią pozyskiwaną z wiatru i słońca  energia z biomasy daje stabilność, pewność i przewidywalność produkcji co dla bezpieczeństwa energetycznego kraju ma zasadnicze znaczenie.